Ceelaayo- Ceelaayo waxay ka mid tahay degmooyinka ugu qadiimsan geyiga Soomaaliyeed iyadoo ay xitaa jirtey xiliyadii faraaciinta ay Somalia iman jireen iyadoo ka mid ahayd marsooyinkii qadiimka ahaa ee kulaalayey bada cas iyo gacanka Cadmeed isla markaana aad loo yaqaaney.

Ceelaayo waxay ka mid tahay magaalooyinka Xeebta Sanaag ee qadiimiga ah sida Waqderiya iyo Geelweyte oo iyaguna lagu tilmaamo iney yihiin abuurayaashii xadaarada Soomaalida

Ceelaayo

Hadaba; Ceelaayo waxaa la sheegaa iney ka facweyntahay magaalada Qadiimiga ah ee Laasqoray iyo weliba magaalada Ber bera oo iyaduna ka mid ah abuurayaasha xadaarada Somnalida iyadoo dadka qaarkood ay taas u daliishanayaan asaartii ay reebeen dadkii hore ee reer Ceelaayo sida taalooyinka iyo dhismayaal aad uga qadiimsan kuwa ku yaala Laasqoray.

Muuqaalka Xaafad ka mid ah Ceelaayo

Si kastaba ha ahaatee Ceelaayo waxay u dhexeysaa Durduri iyo Qow iyadoo markaas ku taala dhul taariikheed ay ka muuqdaan astaamihii ay reebeen dadkii hore ee degi jirey dhulka.

Raadkii ay reebeen dadkii Reer Ceelaayo

Ceelaayo waxaad ku arkeysaa Taalooyin aad u tiro badan iyadoo taalooyinka aan la garaneyn cida ka tagtey waxay aad ugu teedsan yihiin dhinaca buuraha iyadoo aad moodid in dhul lagu xardhey.

Dhismayaal uu wakhtigu cuney

Taariikhdu waxay dhigeysaa in magaalada Ceelaayo loo yiqiin Elayum isla markaana ay yimaadeen baxaariin reer Yunaan ah[Giriig ah] iyo baxaariintii reer Roma isla markaana ka faaloodey magaalada.

Waa xafad kale oo ku taal Ceelaayo

Taalooyinka oo Somalidu u taqaano Taala Gaala ayaa waxaa weheliya Qabuuro lagu tilmaamo Yahaabura ama cimlaaq oo ah qubuuro aad u waaweyn oo 4 dhagax oo bal balaaran ay afarta gees ka taagan yihiin[ Eeg Sawirka hoose]

Dhisme aad u bur burey

Ceelaayo waxay sidoo kale caan ku tahay haraagii dhismayaashii hore oo dhowr dabaq ah iyadoo tani ku tusineyso in magaaladani ay laheyd xadaarad soo jireen ah oo aad u fac weyn.

Waa guri wakhtigiisii soo qaatey

Hase yeeshee waxaa nasiib daro ah in Ceelaayo aysan dhismayaasheedaas dayac tiring sida kuwa Laasqoray oo aad moodid in dadka reer Ceelaayo ka kaaftoomeed kaydka xadaaradoodii hore.

Asaar ay reebeen dadkii hore iyo xabaalohoodii-Yahaabura

Tan iyo intii ka danbeysey Midowgii Dowlada Somalia ayaa magaalada Ceelaayo waxay noqotey meel ay dadkeedii ka haajireen iyadoo taas ay kala wadaagto mataanteeda Laasqoray.

Asaar ay reebeen dadkii hore iyo xabaalohoodii-Yahaabura

Waxaa xusid mudan manta Ceelaayo aysan aheyn sidii ay ahaan jirtey berisamaadkii iyadoo iskuuladeedii iyo goobaha wax barashadeedu aysan shaqeyneyn isla markaana looga baahan yahey dadka reer Ceelaayo ah iney isu taagaan sidii ay usoo nooleyn lahaayeen magaaladan faca weyn ee Ceelaayo.

Guri ka mid ahaa guryaha ugu waaweyn oo hada bur burey

Dhamaan dadka jecel iney ku nuur sadaan xadaaradii iyo bilicda geyigeena Soomaaaliyeed ayna ugu horeyso Deegaanka Reer Maakhir waxaanu ugu bishaareyneynaa inaan taxane soo bandhigi doono oo aan si gaar ah uga hadleeno deegaanada Qumbucul, Waqderiya, Geelweyta iyo Qow.

Bartamaha Ceelaayo

Waxaanuna sidoo kale soo dhooweyneynaa bandhiga Suugaaneed iyadoo aanu weliba ka codsaneyno hadii ay jirto cidii haysa gabayo iyo maah maahyo ku saabsan deegaanadaas ay noo soo gudbiyaan si aynu dhamaanteen u wadaagno.

Ma moodaa in laga guurey, waa sidaad fishey, inta badan magaaladu waa cidlo

Waxaanuna idin xusuusineynaa in ujeedada ugu weyn ay tahay in dhalinta iyo dadka kaleba ay bartaan geyigooda dabadeena ay u is taagaan sidii ay dib ugu soo celin lahaayeen nolosha deegaanadaas.

Dhisme kale oo qadiim ah oo ku yaala Ceelaayo

Dhisme kale oo bur bursan

Taalooyinka ku teedsan Ceelaayo

LaasqorayNET- Ceelaayo
FG-Fadlan xus isha Sawirada